Manipulacja – dobra czy zła?

Manipulacja – z czym kojarzy się w pierwszym odruchu? Pierwsze skojarzenie przywodzi na myśl pejoratywne znaczenie – mówiąc o manipulacji mamy na myśli sytuację, w której ktoś kłamie, bądź steruje rozmową czy postępowaniem w taki sposób, by osiągnąć swój zamierzony cel – lecz niejawnie. Manipulatorowi chodzi o to, by rozmówca był nieświadomy tego, iż jest na niego wywierany celowy wpływ, mający doprowadzić do określonego zachowania czy decyzji. Tak więc pod pozorem całkowitej naturalności i braku drugiego dna sytuacji, prowadzone są umiejętne działania w określonym kierunku. W psychologicznym oraz socjologicznym ujęciu zatem, manipulacja to forma wywierania wpływu na osobę lub grupę w taki sposób, by nieświadomie i z własnej woli realizowała cele manipulatora. Manipulacji w celu osiągnięcia korzyści dla siebie towarzyszy najczęściej kłamstwo czy też zatajanie niektórych faktów. To także podawanie wybiórczych informacji. W większości wypadków manipulacja ma więc pejoratywne znaczenie – tak też się kojarzy. Jednakże wywieranie wpływu na ludzi to nie zawsze świadome, nacechowane złymi i egoistycznymi intencjami zachowanie. Każdego dnia wywieramy na innych mniejszy bądź większy wpływ – nie zawsze świadomie i zamierzenie. Mowa o mimice twarzy, postawie ciała, tonie głosu a nawet spojrzeniu. Przykład? Mama nie chce kupić dziecku zabawki, na co ono reaguje spuszczoną głową, smutną minką i cichym głosikiem świadczącym o tym, że jest mu z tego powodu niezmiernie przykro, ale zgadza się z wolą mamy – ona obserwując swoją pociechę czuje się dotknięta jego krzywdą, w związku z czym może zmienić zdanie. Cel został osiągnięty, choć bez użycia świadomych narzędzi manipulacji. Takich manipulacji – bardziej, bądź mniej zamierzonych, dokonujemy częściej, niż myślimy i to w każdej dziedzinie życia : zarówno prywatnej jak i zawodowej. W taki sposób – każdy manipuluje każdym, jednocześnie będąc przedmiotem manipulacji innych. Gdyby przeprowadzić sondę i zapytać respondentów, czy uważają manipulację za dobrą czy złą rzecz – z pewnością zdecydowana większość głosów byłaby na „nie”. Pomimo tego jednak, iż manipulacja uważana jest za nieetyczną – w większym bądź mniejszym stopniu jest wykorzystywana w codziennych relacjach – zarówno prywatnych, jak i biznesowych. Wyodrębnić można kilka metod wywierania wpływu na ludzi – zostaną one omówione w kolejnym wpisie. 

 

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>